bù trì

Bà ngoại đã một tay bù trì để mẹ tôi ăn học thành tài.

Định nghĩa

1. Động từ:
   • Chăm sóc, nuôi nấng, đỡ đần một cách chu đáo và tận tình: Hành động chăm lo, hỗ trợ và nâng đỡ ai đó (thường là người nhỏ tuổi hơn, người cần sự giúp đỡ) một cách ân cần và toàn diện.
   • Bù đắp, hỗ trợ để bổ sung và duy trì: Hành động giúp đỡ để bù lại những thiếu thốn, khó khăn, giúp cho công việc hoặc cuộc sống được ổn định và tiếp tục.

Ví dụ sử dụng

• Động từ:
  • Bà ngoại đã một tay bù trì để mẹ tôi ăn học thành tài. (Bà ngoại đã một mình chăm lo, nuôi nấng để mẹ tôi ăn học thành tài.)
  • Gia đình anh ấy nghèo khó, may nhờ họ hàng bù trì mới có thể qua được cơn hoạn nạn. (Gia đình anh ấy nghèo khó, may nhờ họ hàng đỡ đần, giúp đỡ mới có thể vượt qua được cơn hoạn nạn.)
  • Công việc của đội thiếu người, mọi người phải cố gắng bù trì cho nhau. (Công việc của đội thiếu người, mọi người phải cố gắng hỗ trợ, bù đắp cho nhau.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Nuôi nấng bù trì": Một cụm từ cố định, nhấn mạnh việc chăm sóc, nuôi dưỡng từ việc ăn uống đến mọi mặt đời sống một cách chu đáo.
  • Công ơn cha mẹ nuôi nấng bù trì không bao giờ kể hết. (Công ơn cha mẹ nuôi dưỡng, chăm lo không bao giờ kể hết.)

Biến thể và từ gần giống

• Bù đắp (động từ): Làm cho đầy đủ lại cái đã thiếu, đã mất. "Bù trì" thường mang sắc thái chăm sóc con người, trong khi "bù đắp" có phạm vi rộng hơn (vật chất, tinh thần, thiệt hại...).
• Đỡ đần (động từ): Giúp đỡ trong công việc, chia sẻ gánh nặng. "Bù trì" trang trọng và toàn diện hơn "đỡ đần".
• Nâng đỡ (động từ): Giúp đỡ để phát triển, tiến bộ. "Bù trì" gần nghĩa nhưng thường gắn với bối cảnh gia đình, người thân.

Từ đồng nghĩa

• Chăm lo: quan tâm, săn sóc.
• Nuôi nấng: nuôi dưỡng, cho ăn học.
• Hỗ trợ: giúp đỡ, ủng hộ.
• Cưu mang: giúp đỡ, che chở cho người gặp khó khăn (thường trang trọng).

Các cụm từ (phrasal verbs) liên quan

(Từ "bù trì" là một động từ ghép Hán Việt cố định, ít khi tách rời để tạo thành cụm động từ mới theo cấu trúc phrasal verb.)

Thành ngữ liên quan

(Không có thành ngữ phổ biến nào được cấu tạo trực tiếp từ từ "bù trì". Tuy nhiên, tinh thần "bù trì" thường được thể hiện trong các đạo lý về gia đình, sự giúp đỡ.)